Een veel voorkomende boom op Madeira is de Eucalyptus, zeker aan de zuidzijde van het eiland. Deze boom is eind 18e eeuw ingevoerd om de kaalslag op het eiland tegen te gaan en toch in de behoefte aan hout te voorzien. Het is een snelle groeier en kan wel 5 meter per jaar in lengte toenemen. Ander voordeel van deze houtsoort is dat deze veel olie bevat en daardoor goed brandt. Grote stukken van het Laurisilva waren reeds in as opgegaan en het werd ook steeds lastiger om het hout naar beneden te halen vanaf de steile hellingen. Men had het hout nodig om houtskool van te maken die op haar beurt weer gebruikt werd in de suikerrietindustrie om de ketels mee te stoken. Het hout van deze boom is totaal ongeschikt voor constructie omdat het hout na droging ook gaat splijten en de stam in een spiraalvorm groeit. Dat laatste is ook de reden dat de bast er in lange stroken vanaf valt. Op Madeira groeit deze boom eigenlijk schijnbaar tegen de regels van de natuur linksom, dwz tegen de wijzers van de klok en de draairichting van de zon in. Hiervoor is natuurlijk een eenvoudige verklaring, deze boom komt oorspronkelijk van het zuidelijk halfrond, Australie, en daar gaat de zon precies tegenovergesteld van het noordelijk halfrond.
Waarom men deze boom tegenwoordig als een pest beschouwd heeft 2 redenen. De eerste is dat hij bijna niet meer uit te roeien is. De zaden die van de bomen vallen kunnen tientallen jaren goed blijven en ontkiemen. Vooral na een bosbrand worden de zaden aangespoord om uit hun schijnbare winterslaap te ontwaken. De andere reden is dat 1 eucalyptusboom gemiddeld per dag 25 liter vocht aan de grond onttrekt en daarmee ander leven op de bodem nauwelijks een kans geeft. Dit in tegenstelling tot de oorspronkelijke vegetatie van voornamelijk laurier en heide. Vooral de heide, die hier tot boomhoogte groeit, produceert per m2 20 tot 40 liter water per dag door middel van condensatie op de bladeren.
Neemt niet weg dat wanneer je door een stuk bos met eucalyptus loopt, je snel geneigd bent om nog eens diep te inhaleren om de kenmerkende geur tot je te nemen. Madeira staat al bekend vanwege haar schone lucht, maar lopend door een eucalyptusbos geeft het nog een extra dimensie. Natuurlijk kun je er ook hele mooie fotos van maken. (klik op de foto voor een groter afbeelding)
Pest of niet… Ik ben een absoluut grote fan van de Eucalyptus. Ik heb zelfs al een plant uit het bos gerukt die het nu doet in een pot. Die ga ik straks beneden bij de levada planten. Grond is daar altijd goed vochtig en ik ben blij met je mededeling dat hij wel 5 meter per jaar in de hoogte kan schieten. Dan komt hij na 1,5 jaar zeker in zicht boven de keermuur uit. Lang leve de Eucalyptus!!! Overigens weer erg mooie foto´s.
Comment by noud — January 19, 2009 @ 4:07 pm
They may be a pest but I like that. I love walking and breathing the eucalyptus air…
These trees also chase away flies and mosquitos I have heard. Is this true Dr. Marcel?
Comment by Maja & Bruno — January 22, 2009 @ 8:28 am
Mooie foto’s Marcel. Mischien een tip, Koala beertjes inzetten die zijn gek op Eucalyptus blaadjes. Ik ben ook onder de indruk hoe je de foto’s presenteert op je blog. Gebruik je een standaard template of heb je deze zelf gebouwd (waarmee)?
Comment by Paul Knaap — February 1, 2009 @ 12:07 pm
@ Paul. Helaas zijn er op de wereld ruim 600 verschillende soorten eucalyptus en op Madeira hebben we (gelukkig) maar 3 soorten. De koala beer is een éénkennig beestje en eet met name 1 type en je raad het al: Die hebben we nou net niet! Mbt de technische vragen zal ik je binnenkort berichten.
Comment by Marcel — February 1, 2009 @ 3:21 pm